Categorie: Inspanningsfysiologie

Het weten dankzij het meten van de invloed van lichamelijke inspanningen.

Belasting, Belastbaarheid en Herstel

Tekst: Anjolie Engels-Wisse, Voorzitter VZA –

Golven
Een training en het bijbehorende herstelproces kan je weergeven in een golfbeweging. Teken het volgende maar eens uit. Bij het begin van je training sta je op een horizontale middenlijn. Tijdens je training kan je vanaf het beginpunt een lijn vloeiend naar schuin onder trekken. Als je training stopt, ben je op het laagste punt aangekomen. Vanaf daar kan je een lijn als in een golf, schuin naar boven trekken. Bovenin de golf kan je het beste je volgende training plannen. Als je op dit moment traint, vergroot je je belastbaarheid, oftewel je capaciteit. Wacht je te lang met je volgende training, dan golft de lijn terug naar de horizontale middenlijn.

Herstel
De curve van de golfbeweging is afhankelijk van de belasting van de training en je eigen belastbaarheid. Kies je voor een lange training, dan duurt je herstel lang. Train je 45 minuten intensief, dan heb je meer tijd nodig om te herstellen dan wanneer je een drie kwartier extensief traint. Na een krachttraining krijg je weer een andere herstelcurve. De training is een factor die de golfbeweging van de curve bepaalt in combinatie met de door jouw ervaren interne belasting. De training, de belasting, is in het gezelschap van belastbaarheid. Wanneer je goed getraind bent, zal je bijvoorbeeld na een minutenloop sneller herstellen dan een ongetrainde loper. Voor jou is de belasting immers lager dan voor de ongetrainde loper. Dus ook je mate van belastbaarheid is een factor die de curve langer of korter maakt. Belasting en belastbaarheid bepalen samen de herstelcurve. Hoe groot de stappen in opbouw van de trainingsbelasting gemaakt kunnen worden is afhankelijk van je belastbaarheid en je herstel na een training.

Psychologische en sociale factoren
Plan je volgende training op een voor jouw gunstig moment: bovenin de herstelcurve. Maar hoe weet je wanneer de curve op zijn hoogste punt is? Simpelweg het herstel in uren tellen? Houd daarbij ook rekening met psychologische en sociale factoren. Herstel is namelijk ook afhankelijk van deze factoren. De belasting van de training zal voor jou hoger zijn als je stress ervaart op het werk, school of thuis, dan wanneer je geniet van rust om je heen. Ook een coach en ouders kunnen soms te veel druk opleggen. Als je sociale steun om je heen hebt, krijg je meer ruimte om de stress te kanaliseren.

Stress
Bij stress heb je vaak een verhoogde spierspanning, je belastbaarheid neemt af, vermoeidheid kan gaan aanhouden en je loopt een verhoogd risico op blessures. De mate van stress kan subjectief in kaart gebracht worden via een POMS vragenlijst. Deze Profile of Mood State geeft een indruk van de gemoedstoestand van de sporter. Objectiever is het meten van de mate van stress via een ATDS rust test. Tijdens deze test kan de HRV; hartslagvariabiliteit gemeten worden. Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat jouw hartslagvariabiliteit gekoppeld kan worden aan de mate van stress die je ervaart.

Belasting Belastbaarheid en Herstel
De externe belasting, jouw interne belasting, de mate van stress of druk die je ervaart en de sociale steun die je krijgt, zijn bepalende factoren voor je belastbaarheid en de duur van je herstel. Houd bij het uittekenen van je herstelcurve dus ook rekening met je psychologische en sociale factoren. Train op de voor jou beste momenten in de golven.

EnjoyYourTraining

 

Bron

Sportgericht 2014 / 6